Blog - Cuda krowskie

Miasta

Racibórz (2)
Mysłowice (4)
Zabrze (19)
Wisła (11)
Istebna (3)
Wien (2)
Gdańsk (5)
Szczecin (4)
Gdynia (25)
Ostrava (9)
Olomouc (5)
Praha (50)
Hradec Králové (25)
Pardubice (4)
Łódź (8)
Gorzów Wielkopolski (4)
Białystok (18)
Głogów (1)
Zürich (10)
Warszawa (107)
Gliwice (43)
Chorzów (31)
Bytom (5)
Kraków (104)
Wrocław (52)
Katowice (280)

Obiekty

KOŚCIÓŁ IM. MATKI BOSKIEJ BOLESNEJ

Dodano: 11-11-2025 w kategorii: Mysłowice autor: Artur Wosz

KOŚCIÓŁ IM. MATKI BOSKIEJ BOLESNEJ

Kościół w mysłowickich Brzęczkowicach jest charakterystycznym dla projektów Gambca modernistycznym budynkiem sakralnym, który stylistycznie powtarza rozwiązania znane z kościołów historycznych. Przy realizacji świątyni Gambiec współpracował z rzeźbiarzem Henrykiem Burzcem, uczniem Xawerego Dunikowskiego. Burzec opracował bogatą dekorację wnętrza kościoła.

ul. gen. J. Ziętka 25, Mysłowice
proj. Henryk Gambiec
proj. wnętrz Henryk Burzec
1945-1949 r.
fot. Artur Wosz

BIUROWIEC JUNKERNSTRASSE-BAUGESELLSCHAFT M.B.H

Dodano: 11-11-2025 w kategorii: Wrocław autor: Artur Wosz

BIUROWIEC JUNKERNSTRASSE-BAUGESELLSCHAFT M.B.H

Jest to jeden z pierwszych biurowców w Europie, w którym zastosowano konstrukcję żelbetową. Technologia ta umożliwiła swobodną aranżację przestrzeni wewnątrz budynku, eliminując konieczność stosowania wewnętrznych ścian nośnych.

Podziały na betonowej elewacji w szczery sposób odzwierciedlają zastosowaną konstrukcję. Horyzontalne pasy, podkreślające położenie stropów, nadają budynkowi modernistycznego wyrazu, dzięki czemu estetycznie wyprzedza on czasy, w których powstał.

ul. Ofiar Oświęcimskich 38/40, Wrocław
proj. Hans Poelzig
1911-1912 r.
fot. Artur Wosz

KAMIENICA HOLZERÓW Z JASZCZÓRKAMI

Dodano: 11-11-2025 w kategorii: Kraków autor: Artur Wosz

KAMIENICA HOLZERÓW Z JASZCZÓRKAMI

Kamienica Holzerów została zaprojektowana dla potentatów handlujących hurtowo węglem i koksem. Projekt jest dziełem duetu architektów Alfreda Düntucha i Stefana Landsbergera, którzy specjalizowali się w projektowaniu luksusowych kamienic.

Charakterystycznym elementem ozdobnym są reliefy w kształcie splecionych jaszczurek, które zdobią okna parteru budynku. Motyw jaszczurek miał pierwotnie pojawić się również w godle umieszczonym nad wejściem, jednak ten element projektu nie został ostatecznie zrealizowany.

al. Słowackiego 58, Kraków
proj. Alfred Düntuch i Stefan Landsberger
1936-1937 r.
fot. Artur Wosz

DOM CZYNSZOWY TOWARZYSTWA UBEZPIECZENIOWEGO NA ŻYCIE "FENIKS"

Dodano: 11-11-2025 w kategorii: Kraków autor: Artur Wosz

DOM CZYNSZOWY TOWARZYSTWA UBEZPIECZENIOWEGO NA ŻYCIE "FENIKS"

"Feniks" przy krakowskim Rynku Głównym to najbardziej kontrowersyjna inwestycja okresu międzywojennego w Krakowie. W ramach konkursu inwestor zaprosił do zaprojektowania apartamentowca uznanego architekta, Adolfa Szyszko-Bohusza.

Pierwotny projekt architekta, zakładający wzniesienie wysokiego domu w neobarokowym kostiumie, został odrzucony przez lokalne władze konserwatorskie. Wobec sprzeciwu Szyszko-Bohusz opracował kilka kolejnych koncepcji. Ostatecznie zrealizowano projekt najbardziej modernistyczny, wyróżniający się całkowicie przeszklonym parterem, rzędem szklanych wykuszy oraz wysoką attyką nad gzymsem.

Nowoczesna forma gmachu spotkała się z ostrą krytyką. W prasie pojawiały się nawet fotomontaże, na których do attyki doklejano kominy fabryczne, co sprawiło, że do budynku przylgnął przydomek "Dom pod kominami".

Modernistyczna elewacja nie utrzymała się długo. W 1941 roku, na zlecenie niemieckich władz, budynek przebudowano, nadając mu bardziej tradycyjny charakter. W wyniku tych prac zniknęła wysoka attyka, którą zastąpiono mansardowym dachem.

Rynek Główny 41, Kraków
proj. Adolf Szyszko-Bohusz
1929-1932 r.
fot. Artur Wosz

DRAPACZ CHMUR

Dodano: 11-11-2025 w kategorii: Katowice autor: Artur Wosz

DRAPACZ CHMUR

Katowicki Drapacz Chmur, to jeden z pierwszych wieżowców wzniesionych w Europie, powstał z inicjatywy Śląskiego Urzędu Wojewódzkiego. Inwestor zdecydował się na budynek wysokościowy z dwóch głównych przyczyn.

Po pierwsze, w śródmieściu Katowic występował deficyt należących do Skarbu Państwa działek budowlanych, które byłyby wolne od eksploatacji górniczej.

Po drugie, i być może ważniejsze, inwestor chciał zastosować stalową konstrukcję szkieletową. Użycie tej konstrukcji miało służyć jako propagandowa reklama wyrobów stalowych pochodzących ze śląskich zakładów przemysłowych, które po zmianie granic państwowych straciły swoje dotychczasowe rynki zbytu.

ul. Żwirki i Wigury 15−17, Katowice
inż. Stefan Bryła i arch. Tadeusz Kozłowski
1929-1934 r.
fot. Artur Wosz

DOM URZĘDNIKÓW MIEJSKICH

Dodano: 11-11-2025 w kategorii: Chorzów autor: Artur Wosz

DOM URZĘDNIKÓW MIEJSKICH

W chwili przyłączenia Królewskiej Huty (dzisiejszego Chorzowa) do Polski w 1922 roku, w mieście odczuwalny był dotkliwy brak mieszkań. Wynikało to głównie z napływu polskich uchodźców z tych terenów Górnego Śląska, które po podziale pozostały po stronie niemieckiej.

Sytuacja ta wymusiła na władzach miejskich rozpoczęcie budowy nowych mieszkań komunalnych. Jedną z flagowych inwestycji magistratu był budynek przy ulicy Cmentarnej, który mieścił 100 pokoi. Model tego budynku został zaprezentowany na Powszechnej Wystawie Krajowej w Poznaniu w 1929 roku.

ul. Cmentarna 2-6, Chorzów
proj. Wojciech Soboń i Antoni Olszewski
1928-1929 r.
fot. Artur Wosz

KOŚCIÓŁ IM. MATKI BOSKIEJ BOLESNEJ

Dodano: 08-11-2025 w kategorii: Mysłowice autor: Artur Wosz

KOŚCIÓŁ IM. MATKI BOSKIEJ BOLESNEJ

ul. gen. J. Ziętka 25, Mysłowice
proj. Henryk Gambiec
proj. wnętrz Henryk Burzec
1945-1949 r.
fot. Artur Wosz

HALA WIDOWISKOWO-SPORTOWA SPODEK

Dodano: 08-11-2025 w kategorii: Katowice autor: Artur Wosz

HALA WIDOWISKOWO-SPORTOWA SPODEK

Spodek jest uznawany za jedno z najważniejszych osiągnięć polskiej inżynierii. Jego unikalna konstrukcja opiera się na zasadzie tensegrity, czyli równowagi rozciąganych elementów wiotkich oraz podtrzymywanych elementów sztywnych. Centralna kopuła hali jest podwieszona na stalowych linach do zewnętrznego pierścienia, co pozwoliło stworzyć dach o niespotykanej rozpiętości wynoszącej 126 metrów.

Hala, która z zewnątrz przypomina ogromny statek kosmiczny, stała się najbardziej rozpoznawalnym elementem panoramy Katowic.

al. Korfantego 35, Katowice
proj. Maciej Gintowt, Maciej Krasiński, Wacław Zalewski, Andrzej Żórawski, Aleksander Włodarz
1964-1971 r.
fot. Artur Wosz

DOM CZYNSZOWY ZAKŁADU UBEZPIECZEŃ PRACOWNIKÓW UMYSŁOWYCH

Dodano: 08-11-2025 w kategorii: Kraków autor: Artur Wosz

DOM CZYNSZOWY ZAKŁADU UBEZPIECZEŃ PRACOWNIKÓW UMYSŁOWYCH

Dom czynszowy Zakładu Ubezpieczeń Pracowników Umysłowych przy krakowskim Placu Inwalidów to jeden z największych budynków mieszkalnych wzniesionych w międzywojennym Krakowie. Architekt, Wacław Nowakowski, w interesujący sposób opracował detale budynku, wpisując go w nurt stylistyczny Szkoły Krakowskiej.

Elementem, który go jednak wyróżnia, jest użycie nietynkowanej czerwonej cegły. Zabieg ten estetycznie zbliża budynek do niemieckiego ekspresjonizmu. W parterze budynku architekt zaprojektował wielkie witryny zakończone charakterystycznym, ostrym szpicem skierowanym ku górze. Jest to rozwiązanie identyczne z tym zastosowanym w parterze dworca kolejowego w Wannsee w Berlinie, który powstawał w tym samym czasie.

Plac Inwalidów 6, Kraków
proj. Wacław Nowakowski
1927-1929 r.
fot. Artur Wosz

BUDYNEK MIESZKALNY W RACIBORZU

Dodano: 08-11-2025 w kategorii: Racibórz autor: Artur Wosz

BUDYNEK MIESZKALNY W RACIBORZU

Budynek mieszkalny przy ulicy Eichendorffa w Raciborzu stanowi część jednego z nowych osiedli, które wznoszono w tym mieście w latach 20. XX wieku.

Program budowy osiedli mieszkaniowych na Górnym Śląsku był realizowany głównie przez stowarzyszenie Oberschlesische Siedlungs und Wohnungsfürsorgegesellschaft, powołane do życia w 1922 roku.

ul. Josepha von Eichendorffa 15, Racibórz
proj. (nieznany)
rok (nieznany)
fot. Artur Wosz