Historia siedziby Muzeum Narodowego w Krakowie rozpoczęła się od wizji Adolfa Szyszko-Bohusza dotyczącej budowy Pomnika Wolności, w skład którego miał wchodzić gmach muzealny. Lokalizacja kompleksu Pomnika-Muzeum nie była przypadkowa: to właśnie z wylotu ulicy Wolskiej w 1914 roku wymaszerowała ku granicy z Rosją Pierwsza Kompania Kadrowa.
Prace nad koncepcją Pomnika-Muzeum zostały przerwane z powodu braku finansowania. Do pomysłu powrócono w 1933 roku, ogłaszając konkurs już tylko na budowę samego gmachu muzeum. W momencie wybuchu II Wojny Światowej budynek był ukończony zaledwie w około 60 procentach. Kontynuację prac podjęto w latach 50., realizując jednak znacznie uproszczoną formę pierwotnego projektu. Gmach został ostatecznie w pełni otwarty dla zwiedzających dopiero w latach 70. XX wieku.
- al. 3 Maja 1, Kraków
- proj. Czesław Boratyński, Edward Kreisler, Bolesław Schmidt
- 1933-1939 r.
- fot. Artur Wosz
